دما می تواند تاثیر قابل توجهی بر عملکرد و طول عمر موتورهای الکتریکی داشته باشد. برای اطمینان از عملکرد بهینه و طول عمر مطلوب، مهم است که موتورهای الکتریکی در محدوده دمایی مشخص شده خود کار کنند. در این مطلب به مهم ترین دلایل داغ شدن الکتروموتور خواهیم پرداخت و روش های کنترل و کاهش دما در الکتروموتورها را بررسی خواهیم کرد.

مهم ترین دلایل داغ شدن الکتروموتور

دلایل داغ شدن الکتروموتور

چه میزان افزایش دما به الکتروموتور آسیب میزند؟

مطمئن ترین شاخص داغ شدن الکتروموتور و آسیب به آن، دما است. دمای نامی که در پلاک درج می شود، حداکثر دمایی است که طی آن، الکتروموتور می تواند به طور ایمن و کارآمد کار کند. اگر دمای واقعی از دمای نامی بیشتر شد، باید فوراً برای کاهش گرما یا خاموش کردن الکتروموتور اقدام کنید.

دمای عملیاتی می تواند تأثیر قابل توجهی بر طول عمر موتورهای الکتریکی در حال کار داشته باشد. تعیین دقیق حداکثر دمای عملیاتی برای موتورها برای تنظیم محدودیت دما بسیار مهم است.

یکی از مشخصات موتورهای الکتریکی حداکثر دمای کارکرد است. این مقدار دما توسط چندین عامل تعیین می گردد، از جمله کلاس عایق موتور. تجاوز از حداکثر دما برای یک موتور، عمر مواد دی الکتریک موتور را کوتاه می کند و باعث کاهش عمر مفید موتور می شود. برای محاسبه حداکثر دمای نامی موتور، باید درجه دمای محیط موتور و افزایش دمای نامی آن بالاتر از محیط را بدانید. هر دو مقدار معمولاً روی پلاک موتور واقع در قسمت بیرونی محفظه موتور یافت می شوند. برای محاسبه حداکثر دمای کارکرد موتور، مقادیر دمای محیط و افزایش دمای نامی را جمع کنید. مجموع آنها حداکثر دمای کارکرد موتور مورد نظر در 100 درصد بار است.

مثال:

دمای محیط: 40 درجه سانتی گراد

افزایش نرخ: 90 درجه سانتی گراد

40 + 90 = 130 درجه سانتیگراد یا 266 درجه فارنهایت

توجه به این نکته مهم است که برخی از موتورها به جای یک مقدار عددی برای افزایش دما، کلاس عایق را مشخص می کنند. در چنین مواردی، دانستن مقادیر دمای مرتبط با کلاس عایق موتور مورد نظر ضروری است.

دلایل داغ شدن الکتروموتور سه فاز

علل مختلفی از جمله اضافه بار، عدم تعادل ولتاژ، راه اندازی و توقف بیش از حد، تهویه ضعیف، دمای بالای محیط و خرابی عایق را می توان از جمله دلایل داغ شدن الکتروموتور سه فاز دانست. بارگذاری بیش از حد موتور، جایی که موتور با جریانی بالاتر از آنچه طراحی آن اجازه می دهد کار می کند، یکی از دلایل رایج گرمایش است.

عدم تعادل ولتاژ بین سه فاز نیز می تواند منجر به بارگذاری ناهموار موتور و گرمای بیش از حد آن شود. علاوه بر این، راه اندازی و توقف مکرر موتور می تواند باعث استرس حرارتی و منجر به گرم شدن بیش از حد الکتروموتور سه فاز گردد. شرایط نگهداری و عملکرد مناسب می تواند به جلوگیری از گرمایش بیش از حد در موتورهای سه فاز کمک کند.

علت داغ شدن الکتروموتور سه فاز

داغ شدن الکتروموتور سه فاز

علت داغ شدن الکتروموتور تک فاز

الکتروموتورهای تک فاز معمولاً در لوازم خانگی، ابزارهای برقی و سایر ماشین آلات کوچک استفاده می شوند. با این حال، یکی از مشکلات رایج در این موتورها این است که آنها به سرعت گرم می شوند. این می تواند عامل نگرانی باشد، زیرا گرمای بیش از حد می تواند منجر به خرابی موتور و حتی خطر آتش سوزی شود.

علل مختلفی را می توان در زمره دلایل داغ شدن الکتروموتور تک فاز دانست. یکی از دلایل احتمالی اضافه بار روی موتور است. اگر موتور سعی نماید بیشتر از آن باری که برای آن طراحی شده است کار کند، جریان بیشتری را مصرف می کند و گرمای بیشتری تولید می نماید. اگر موتور برای مدت طولانی مورد استفاده قرار گیرد یا اگر برای کاری استفاده شود که به توانی بیش از توان تعریف شده برای آن نیاز دارد، این اتفاق می افتد و الکتروموتور داغ می شود.

یکی دیگر از دلایل داغ شدن الکتروموتور تک فاز، می تواند تهویه نامناسب باشد. موتورهای الکتریکی به گردش هوای مناسب برای دفع گرمای تولید شده در حین کار نیاز دارند. اگر موتور در فضای تنگ محصور باشد یا سوراخ های تهویه مسدود شده باشند، گرما نمی تواند از آن خارج شود و باعث گرم شدن بیش از حد موتور می گردد.

سایر علل رایج و تاثیرگذار در افزایش دمای انواع الکتروموتور

از دیگر دلایل داغ شدن الکتروموتور می توان به موارد زیر اشاره کرد:

آلودگی و گرد و غبار: گرد و غبار و ذرات ریز ممکن است به داخل موتور وارد شده یا در قسمت های بیرونی موتور جمع شده باشد. این می تواند باعث مسدود شدن فیلترها شود. به این طریق موتور شما قادر به خنک شدن عادی خود نیست.

علت داغ شدن الکتروموتور تک فاز

داغ شدن الکتروموتور تک فاز

لرزش: لرزش بیش از حد یکی دیگر از دلایل داغ شدن الکتروموتور است. لرزش می تواند با ایجاد آسیب به عایق باعث گرم شدن بیش از حد شود. این باعث می شود که سیم های سربی شکننده شده و جریان را به طور موثر حمل نکنند. لرزش همچنین باعث تسریع خرابی یاتاقان می شود.

فاکتورهای محیطی: عوامل محیطی مانند ساینده های شیمیایی موجود در هوا، رطوبت بالا، دمای بالا و عملکرد در ارتفاع بالا همگی می توانند از جمله دلایل داغ شدن الکتروموتور باشند.

نشت روغن: نشت روغن، اگر کنترل نشود، می تواند منجر به پوشش روغن سیم پیچ موتور و جذب کثیفی یا ذرات دیگر شود. به این طریق سیم پیچ ها را عایق می کند و باعث گرم شدن بیش از حد آن می گردد.

بلبرینگ های فرسوده: یاتاقان‌های فرسوده می‌توانند باعث ساییدگی روتور، ایجاد نویز یا غرغر در هنگام راه‌اندازی و حرکت جلو به عقب‌ و پهلو به پهلو و در نتیجه ایجاد گرما شوند.

تسمه های خیلی سفت: تسمه‌های محکم می‌توانند اضافه بار الکتریکی را شبیه‌سازی کنند و باعث سایش یاتاقان گردند.

روش های کاهش دمای الکتروموتورهای صنعتی

پس از شناخت دلایل داغ شدن الکتروموتور مهم است که با نحوه کاهش دمای این تجهیزات آشنا شویم. خنک کردن الکتروموتور برای حفظ دمای عملیاتی بهینه و اطمینان از کارایی و طول عمر موتور بسیار اهمیت دارد. روش های مختلفی برای خنک کردن موتورهای الکتریکی وجود دارد. در این بخش چند روش متداول خنک کردن و کاهش دمای الکتروموتورهای صنعتی و ملاحظات نگهداری مرتبط با آنها آورده شده است:

  • خنک کننده هوا: خنک کننده هوا رایج ترین روش خنک کردن موتورهای الکتریکی است. این شامل استفاده از فن ها برای گردش هوا بر روی سطح موتور برای دفع گرما است.
  • موتورهای (ODP): موتورهای ODP اجازه می دهند هوا آزادانه به داخل و خارج از محفظه موتور جریان یابد.
  • فن خنک کننده (TEFC): برخی از موتورهای الکتریکی دارای فن خنک کننده TEFC برای محافظت در برابر عوامل محیطی هستند. آنها توسط پوشش مخصوصی محصور شده اند و دارای یک فن داخلی برای خنک کردن الکتروموتور می باشند.

روش خنک کردن الکتروموتور

خنک کردن الکتروموتور
  • خنک کننده آب: برخی از موتورهای الکتریکی بزرگ، به ویژه آنهایی که مناسب کاربردهای صنعتی سنگین هستند، از سیستم های خنک کننده آب استفاده می کنند.
  • خنک کننده روغن: خنک کننده روغن شامل استفاده از روغن به عنوان خنک کننده برای انتقال گرما از موتور است.
  • خنک کننده مایع: سیستم های خنک کننده مایع از یک مایع خنک کننده برای دفع گرما از موتور استفاده می کنند.
  • خنک کننده هوای اجباری: در خنک کننده هوای اجباری، از فن ها یا دمنده های خارجی برای هدایت جریان هوای خاصی بر روی موتور استفاده می شود.
  • سینک های حرارتی: هیت سینک اغلب در موتورهایی با چگالی توان بالاتر برای دفع موثر گرما استفاده می گردد.

روش های جلوگیری از داغ شدن الکتروموتور

بهترین راه برای جلوگیری از داغ شدن الکتروموتور، نگهداری صحیح و منظم از آن است. شما باید دستورالعمل ها و توصیه های سازنده را برای تمیز کردن، روغن کاری، بازرسی، عیب یابی الکتروموتور سه فاز ‌و تک فاز و تعمیر موتورهای الکتریکی دنبال کنید. همچنین باید قطعات فرسوده یا آسیب دیده مانند بلبرینگ ها، برس ها و سیم پیچ ها را قبل از ایجاد مشکلات جدی تری تعویض نمایید. علاوه بر این باید پارامترهای الکتریکی دستگاه مانند جریان، ولتاژ و فرکانس را کالیبره و آزمایش کنید تا مطمئن شوید که در محدوده قابل قبول هستند.

در نهایت، می توانید با استفاده از وسایل حفاظتی مانند فیوز، قطع کننده مدار، رله و ترمیستور از داغ شدن الکتروموتور جلوگیری نمایید. این دستگاه ها می توانند شرایط غیرعادی یا خطرناک مانند جریان بیش از حد، ولتاژ بیش از حد، فرکانس بیش از حد، یا دمای بیش از حد را شناسایی و قطع کنند و از موتور الکتریکی در برابر آسیب یا آتش سوزی محافظت نمایند.

جلوگیری از داغ شدن الکتروموتور ( دینام )

کاهش دمای الکتروموتور

نتیجه گیری

اصلی ترین دلایل داغ شدن الکتروموتور، جریان، ولتاژ یا فرکانس بیش از حد، اصطکاک مکانیکی، تهویه ضعیف و عوامل محیطی می باشند. جریان، ولتاژ و فرکانس میزان توان و گرمای تولید شده توسط دستگاه را تعیین می کنند و باید در محدوده های مشخص شده باشند. اصطکاک زمانی رخ می دهد که قسمت های متحرک دستگاه مانند یاتاقان ها، برس ها و سیم پیچ ها فرسوده یا نامناسب شوند و می توانند مقاومت و دما را افزایش دهند.

تهویه برای دفع گرما و خنک کردن دستگاه ضروری است و باید برای اندازه و نوع دستگاه مناسب باشد. عوامل محیطی مانند گرد و غبار، رطوبت، خوردگی و لرزش نیز می توانند بر وضعیت و عملکرد موتور الکتریکی تأثیر بگذارند و باید کنترل شوند.

 

2 دیدگاه در “دلایل داغ شدن الکتروموتور چیست؟

  1. رضا گفت:

    بسیار مطلب خوبی بود

    1. prsnt708090 گفت:

      ممنون از توجه شما

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *